Toegang en stevige lokale teams
De Hervormingsagenda is duidelijk in haar doelstelling: jeugdigen en hun ouders moeten voor jeugdhulp laagdrempelig en dicht bij huis terecht kunnen. We willen dit onder meer bereiken door in te zetten op stevige lokale teams met voldoende kennis en expertise en verbinding met specialistische hulp. Teams die met ouders en jeugdigen kijken naar wat echt nodig is. Die niet alleen toegang verlenen, maar zelf lichte hulp verstrekken, gericht op het versterken van het gewone leven en de veerkracht van gezinnen en jongeren.
Ambitie
Jeugdigen en hun ouders kunnen voor jeugdhulp laagdrempelig en dicht bij huis terecht bij stevige lokale teams.
Jongeren en hun ouders hebben regie over hun eigen leven en lossen zoveel mogelijk zelf én samen met hun netwerk op.
Doel
Stevige lokale teams met de juiste kennis en expertise werken nauw samen met huisartsen, specialistische zorg en andere lokale voorzieningen. Zij verlenen toegang tot jeugdhulp en bieden, waar nodig, zelf lichte ondersteuning. De focus ligt op het versterken van het gewone leven en de veerkracht van gezinnen en jongeren en betrekken daarbij, wanneer nodig, aanvullende expertise.
Jongeren in de jeugdhulp die 18 jaar worden en niet langer inhoudelijk zijn aangewezen op hulp, verlaten met toekomstperspectief de jeugdhulp.
Jeugdigen worden bij het versterken van het gewone leven ondersteund vanuit bestaande relaties.
Acties voor gemeenten
Gemeenten gebruiken het Richtinggevend kader voor Toegang en vanaf eind 2024 ook het Verkenningsinstrument Toegang om te komen tot stevige lokale teams.
Tevens gebruiken gemeenten het Convenant Stevige lokale teams waarin de randvoorwaardelijke samenwerkingsafspraken voor de Stevige lokale teams zijn vastgelegd. Hierin is aandacht besteed aan de soepele overgang naar volwassenheid en jeugdigen met een levenslange en levensbrede beperking.
Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het organiseren van stevige lokale teams, die o.a. inzetten op het gefaseerd maken van de verbinding met het brede sociaal domein (incl. overgang volwassenheid). Indien nodig maken zij gebruik van de geboden ondersteuning door de Ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams.
Lokale teams en huisartsen zijn beter met elkaar verbonden:
Huisartsen en lokale teams hebben over en weer vaste contactpersonen
De inzet van jeugdconsulenten bij huisartsen wordt vergroot. Gemeenten zijn daarbij vrij in hun keuze om in te zetten op ‘ondersteuners jeugd vanuit de gemeente’ of op een ‘POH-GGZ (praktijkondersteuner) met aandachtsgebied Jeugd’ bij de huisarts.
Expertise vanuit de voilwassenen-GGZ is dichtbij de lokale teams gepositioneerd met heldere afspraken over financiering van consultatiefunctie. Ook de verbinding lokale teams en huisartsen maakt onderdeel uit van de aanpak van de Ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams.
Er wordt meer gebruik gemaakt van ervaringsdeskundigheid, bijvoorbeeld via peer support.
Werkgevers en gemeenten hebben de juiste randvoorwaarden gecreëerd, waarbinnen hun professionals kunnen werken met informele steun.
Meer acties en informatie over het thema ‘Toegang en stevige lokale teams’ vind je op pagina 9 van het Implementatieplan Hervormingsagenda Jeugd en op pagina 8 en 9 van de Handreiking uitvoering maatregelen Hervormingsagenda. Daarnaast hebben we ook op onze website informatie staan over het optimaliseren van de toegang.
Kaders, beleid, wet en regelgeving
Tools en ondersteuning
Zie hieronder het belangrijkste ondersteuningsaanbod, dat aansluit bij het thema Hervormingsagenda Jeugd.
Ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams
De ondersteuningslijn versterkt lokale teams met voorlichting, advies en coaching om gezinnen in onveilige situaties beter te helpen.
Beweging van 0: samen een 0-plaat maken
'De Beweging van 0' daagt uit om in de jeugdhulp groots te denken en samen te streven naar steeds betere oplossingen.
Inspiratiebundel Toekomstscenario (kind- en gezinsbescherming)
De Inspiratiebundel geeft professionals en leidinggevenden handvatten voor het werken met gezinnen in mogelijk onveilige situaties.
Zelfscan sterke lokale teams
Deze Zelfscan is ontwikkeld in het kader van de Leidraad ‘Werken aan veiligheid.
Associatie Wijkteams
De Associatie Wijkteams is een landelijk lerend netwerk van lokale (wijk)teams.
Praktijkvoorbeelden
Deze praktijkvoorbeelden bieden extra inspiratie en informatie bij het thema Uitvoering van Hervormingsagenda Jeugd.
Deltaplan Eindhoven
Het programma Deltaplan Jeugd onderzoekt hoe innovatieve projecten en ideeën op initiatief van ouders, jeugdigen, zorgaanbieders en professionals kunnen bijdragen aan de beoogde beweging.
Wij Groningen (Sociaal Werk Nederland, 2024)
In het kader van de landelijke Hervormingsagenda Jeugd is de basis jeugdhulp in Groningen sinds 2023 belegd bij één organisatie (WIJ Groningen) en daarmee dichter bij de gezinnen georganiseerd.
Wij Vaals (VNG, 2023)
In de gemeente Vaals is de toegang tot ondersteuning gewijzigd. Wie zich in Vaals bij de gemeente meldt voor ondersteuning in het sociaal domein, krijgt te maken met het gemeentelijke WijVaalsteam.