Regionalisering, standaardisatie en verbetering stelsel
Voor een groot aantal jeugdigen en gezinnen zijn (hoog)specialistische jeugdhulpvormen onvoldoende of niet tijdig beschikbaar. Deze hulp kan het beste op regionaal niveau worden georganiseerd en ingekocht om kwaliteit, continuïteit en toegankelijkheid te borgen.
Met de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg ontstaat een verplichte regio-indeling om te voorzien in stabiliteit en wordt het regionaal, en waar nodig landelijk, inkopen van de vormen van specialistische jeugdhulpvormen verplicht. Dit vereist voor gemeenten de inrichting van een gemeenschappelijke regeling (GR) die zorgt voor de regionale inkoopfunctie en vaststelling van een regiovisie.
Ambitie
(Hoog)specialistische jeugdhulp moet voor kinderen en gezinnen die dit nodig hebben tijdig en passend beschikbaar zijn. In de huidige praktijk lukt dat niet altijd, doordat gemeenten deze schaarse en complexe hulp afzonderlijk inkopen. Dit leidt tot verschillen in toegang, aanbod en kwaliteit.
De Hervormingsagenda Jeugd (2023) kiest daarom voor verplichte regionale inkoop van specialistische jeugdhulp. Door samenwerking op regionale schaal ontstaan eenduidige afspraken (uniformiteit) en voldoende omvang om expertise, continuïteit en beschikbaarheid te borgen. Dit is geen doel op zich, maar een middel om te bereiken dat kinderen en gezinnen sneller de juiste hulp op de juiste plek krijgen.
Doel
Gemeenten, gesteund door kaders voor regionale samenwerking, organiseren en kopen in vastgelegd regionaal verband aangewezen (hoog)specialistische zorgvormen niet-vrijblijvend regionaal, of waar nodig op landelijk niveau in. Gemeenten organiseren en kopen een beperkt aantal vormen van (hoog)specialistische jeugdhulp in via een landelijk werkende instantie.
Het rijk, jeugdhulpaanbieders en de VNG voeren landelijke regie op regio-overstijgende transformatie van (hoog) specialistische vormen van jeugdzorg zodat adequaat wordt ingespeeld op ontwikkelingen in vraag en aanbod.
Wat betekent dit voor gemeenten?
Gemeenten moeten, op het niveau van de wettelijke jeugdzorgregio’s:
1. Een regiovisie vaststellen die voldoet aan de daaraan gestelde eisen.
2. Een gemeenschappelijke regeling (Jeugdregio) treffen die verplicht belast wordt met:
Inkoop en contractering van specialistische jeugdhulp (bij wet aangewezen) en subsidiering van Gecertificeerde Instellingen (GI’s; voor kinderbescherming en jeugdreclassering).
Administratieve processen (bij wet aangewezen).
Bovenregionale coördinatie van schaarse specialistische hulp: kinderbescherming, jeugdreclassering en bepaalde specialistische jeugdhulpvormen (bij wet aangewezen).
Organisatie van Regionale Experteams (RET’s) voor complexe problematiek.
De mogelijkheid tot landelijke inkoop is daarbij optioneel. Gemeenten krijgen tot 1 januari 2027 de tijd om de eisen uit de wet te implementeren.
Dit betekent concreet dat gemeenten
De aangewezen jeugdhulpvormen regionaal moeten inkopen.
Hiervoor een GR moeten inrichten en regiovisie vaststellen.
Uiterlijk 1 januari 2027 compliant moeten zijn.
Kaders, beleid, wet en regelgeving
Tools en ondersteuning
Ontdek hieronder het belangrijkste ondersteuningsaanbod dat aansluit bij dit thema van de Hervormingsagenda Jeugd. Je vindt hier onder andere handreikingen, inspiratie en tools die je kunnen helpen. Verderop op deze pagina staan praktijkvoorbeelden waar je inspiratie of informatie uit kunt halen.
Kostprijsonderzoek kleinschalige woonvoorzieningen jeugdhulp
Kostprijsonderzoek kleinschalige woonvoorzieningen jeugdhulp
Handreiking kwaliteitscriteria jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning voor inkoop
Met de handreiking kwaliteitscriteria wordt een handvat geboden om in te kopen op kwaliteit.
Handreiking voor het gebruik van de nieuwe inkoopwetgeving (SAS zonder emvi)
Deze handreiking neemt inkopende organisaties mee in hoe zij inkoop-procedures kunnen voeren.
Contractstandaarden Jeugd
Met de contractstandaarden jeugd wordt het proces van inkoop tot en met contractering voor jeugdhulp gestandaardiseerd.
Handreiking flexibiliteit binnen sociaal domein opdrachten
Deze handreiking neemt inkopende organisaties mee in hoe zij de nodige flexibiliteit kunnen inbouwen.
E-learning modules
De e-learning modules zijn bedoeld ter ondersteuning van inkoop- en bedrijfsvoeringsprocessen voor gemeenten en aanbieders.
Verbeteren van de organisatie en inkoop van specialistische jeugdzorg
Kwetsbare jeugdigen krijgen niet altijd tijdige, passende zorg. De Hervormingsagenda Jeugd wil dit verbeteren en de beschikbaarheid van hulp vergroten.
Praktijkvoorbeelden
Deze praktijkvoorbeelden bieden extra inspiratie en informatie bij het thema Uitvoering van Hervormingsagenda Jeugd.
Thuis voor Noordje: de best passende zorg voor kwetsbare jongeren in Noord-Holland
Thuis voor Noordje helpt jongeren thuis en op hun eigen school te blijven door samenwerking tussen zorg, gemeenten en onderwijs.
Gemeente Nissewaard en Veenendaal - Basisbeeld (VNG, 2024)
Deze gemeenten hebben met meerdere zorgaanbieders een contract afgesloten in het kader van de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo).
Centrale facturatie in regio Foodvalley (VNG, 2024)
De door de zorgaanbieder gedeclareerde zorgkosten worden centraal verwerkt, zodat de zorgaanbieder maar met één partij hoeft te schakelen.
We breiden het ondersteuningsaanbod continu uit. Meld je aan voor de nieuwsbrief via GO@vng.nl om op de hoogte te blijven of houd onze website in de gaten.
Evenementen en webinars
Meer te weten komen over het Programma Standaardisatie? Tijdens het webinar 'Hervormingsagenda Jeugd: Programma Standaardisatie - Week van de Standaarden 2024' worden de contouren van het Programma Standaardisatie geschetst. Bekijk de volledige webinar terug via deze link.
Vragen?
Heb je vragen of meer ondersteuning nodig op dit thema? Neem dan contact op met je regioadviseur of mail naar regionalisering-GO@vng.nl
